{"id":5689,"date":"2013-01-28T18:24:34","date_gmt":"2013-01-28T17:24:34","guid":{"rendered":"http:\/\/courtwatch.pl\/?p=5689"},"modified":"2013-04-24T00:17:57","modified_gmt":"2013-04-23T22:17:57","slug":"greco","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/courtwatch.pl\/blog\/2013\/01\/28\/greco\/","title":{"rendered":"GRECO, Fourth Round Evaluation Report on POLAND – 25.01.2013"},"content":{"rendered":"

Konflikty interes\u00f3w w\u015br\u00f3d s\u0119dzi\u00f3w i prokurator\u00f3w<\/a><\/h3>\n

W sporze o wypowied\u017a s\u0119dziego Tulei (por\u00f3wnanie dzia\u0142a\u0144 CBA w sprawie dr. G. do metod stalinowskich) pomija si\u0119 lub dyskredytuje wa\u017cny aspekt: konflikt interes\u00f3w<\/strong>, w jakim znajdowa\u0142 si\u0119 s\u0119dzia. Gdy Cezary Gmyz napisa\u0142, \u017ce matka Tulei by\u0142a funkcjonariuszk\u0105 SB (a ten orzeka\u0142 m.in. w sprawach lustracyjnych), spotka\u0142 si\u0119 z zarzutami o \u201egwa\u0142t na niezawis\u0142o\u015bci s\u0119dziowskiej\u201d (T. Na\u0142\u0119cz w \u201eG. Wyborczej\u201d, 17.01.2013). Nie uwa\u017camy oczywi\u015bcie, \u017ce dzieci odpowiadaj\u0105 za grzechy rodzic\u00f3w i \u017ce orzeka\u0107 mog\u0105 tylko s\u0119dziowie o niepokalanej biografii osobistej i rodzinnej. B\u0142\u0119dem jest jednak sprowadzanie dyskusji do kwestii moralnych.<\/p>\n

Inny przyk\u0142ad: niedawno zapraszali\u015bmy na rozpraw\u0119 17-letniego Bartka, kt\u00f3ry zosta\u0142 postrzelony w nog\u0119 pociskiem \u015brutowym przez adwokata. Chocia\u017c adwokat zachowa\u0142 si\u0119 w spos\u00f3b, kt\u00f3ry zosta\u0142by surowo potraktowany przez organy \u015bcigania w ka\u017cdym innym przypadku (strzela\u0142 do nieuzbrojonego nastolatka, nie odda\u0142 strza\u0142u ostrzegawczego, nie udzieli\u0142 pomocy, ani nie zawiadomi\u0142 policji), to w tym przypadku prokuratura umorzy\u0142a przeciw niemu post\u0119powanie. W wyniku postrza\u0142u Bartek mo\u017ce straci\u0107 nog\u0119 – dziesi\u0105tki o\u0142owianych kulek tkwi\u0105 w ciele ch\u0142opaka – ale poniewa\u017c po przyj\u0119ciu do szpitala i opatrzeniu rany zosta\u0142 wypisany zaledwie po 6-dniach, prokuratura nie doszuka\u0142a si\u0119 w zachowaniu adwokata \u017cadnej krzywdy. Ca\u0142a ta sytuacja nie budzi\u0142aby kontrowersji gdyby nie fakt, \u017ce \u00f3w „strzelec” to by\u0142y prokurator, zatrudniony wcze\u015bniej w tej samej prokuraturze, kt\u00f3ra nie do\u015b\u0107, \u017ce umorzy\u0142a przeciw niemu post\u0119powanie, to jeszcze oskar\u017cy\u0142a postrzelonego ch\u0142opaka o kierowanie gr\u00f3\u017ab karalnych pod adresem adwokata (co mia\u0142oby uzasadnia\u0107 u\u017cycie przez niego broni). Dla opinii spo\u0142ecznej konflikt interes\u00f3w jest oczywisty, ale prokuratorzy nie przekazali sprawy do innej jednostki pomimo tego, \u017ce przedmiotem post\u0119powania by\u0142 ich kolega.<\/p>\n

Nie ma nic zdro\u017cnego we wskazywaniu konflikt\u00f3w interes\u00f3w, jakie mog\u0105 powstrzymywa\u0107 osoby publiczne przed w\u0142a\u015bciwym wype\u0142nianiem swych obowi\u0105zk\u00f3w. S\u0119dzia, kt\u00f3rego rodzice byli funkcjonariuszami komunistycznego aparatu bezpiecze\u0144stwa, nie powinien orzeka\u0107 w sprawach lustracyjnych. Sprawa prokuratora – nawet by\u0142ego – powinna by\u0107 zawsze przekazana do prowadzenia przez inn\u0105 jednostk\u0119, ni\u017c ta w kt\u00f3rej pracowa\u0142. I to nie dlatego, \u017ce s\u0119dzia czy prokurator prowadz\u0105cy z pewno\u015bci\u0105 b\u0119dzie \u015bwiadomie stronniczy. Podejmowanie decyzji to proces z\u0142o\u017cony, a w cz\u0119\u015bci automatyczny. S\u0119dziowie i prokuratorzy nie s\u0105 tu \u017cadnym wyj\u0105tkiem i nie mo\u017cna ukrywa\u0107 faktu, \u017ce podlegaj\u0105 tym samym wp\u0142ywom i ograniczeniom, co inni ludzie. Jedynym sposobem na zagwarantowanie autorytetu wymiaru sprawiedliwo\u015bci jest przejrzysto\u015b\u0107 jego dzia\u0142ania. Konflikty interes\u00f3w s\u0105 czym\u015b naturalnym i wyst\u0119puj\u0105 w ka\u017cdej sferze \u017cycia.<\/strong> Uwa\u017camy, \u017ce nale\u017cy nimi zarz\u0105dza\u0107<\/strong>, a nie d\u0105\u017cy\u0107 do ich eliminowania. Elementem takiego zarz\u0105dzania konfliktami interes\u00f3w jest ich ujawnianie, za\u015b w sytuacjach, gdy s\u0105 one potencjalnie bardzo istotne, wy\u0142\u0105czenie si\u0119 z podejmowania danej decyzji.<\/p>\n

Dyskusja wok\u00f3\u0142 kontrowersyjnego uzasadnienia s\u0119dziego Tulei oraz sprawa umorzenia post\u0119powania w sprawie postrzelenia ch\u0142opaka przez by\u0142ego prokuratora zbieg\u0142y si\u0119 z publikacj\u0105 wa\u017cnego raportu nt. Polski, opracowanego przez antykorupcyjn\u0105 grup\u0119 robocz\u0105 pa\u0144stw cz\u0142onkowskich Rady Europy (The Council of Europe\u2019s Group of States against Corruption, GRECO; http:\/\/www.coe.int\/t\/dghl\/monitoring\/greco\/news\/News%2820130125%29Eval4Poland_en.asp<\/a>). Raport, kt\u00f3ry ukaza\u0142 si\u0119 25 stycznia 2013, jest po\u015bwi\u0119cony zapobieganiu korupcji w polskim parlamencie i wymiarze sprawiedliwo\u015bci. Autorzy raportu chwal\u0105 Polsk\u0119 za wdro\u017cenie odpowiednich regulacji prawnych; podkre\u015blaj\u0105 jednak, \u017ce w\u015br\u00f3d parlamentarzyst\u00f3w, s\u0119dzi\u00f3w i prokurator\u00f3w brakuje zrozumienia tego, czym jest konflikt interes\u00f3w<\/strong>. Ich zdaniem, obowi\u0105zuj\u0105ce zasady etyczne s\u0105 zbyt og\u00f3lne, by by\u0107 u\u017cyteczn\u0105 wskaz\u00f3wk\u0105 w konkretnych sytuacjach.<\/p>\n

W \u015bwietle tych ustale\u0144, wa\u017cn\u0105 kwesti\u0105 staje si\u0119 upowszechnienie zrozumienia dla tego, czym jest konflikt interes\u00f3w w zawodowej praktyce s\u0119dzi\u00f3w i prokurator\u00f3w, a tak\u017ce zwi\u0119kszenie \u015bwiadomo\u015bci spo\u0142ecznej szkodliwo\u015bci ich dzia\u0142ania w sytuacji takiego konfliktu. Bez takiej zmiany \u015bwiadomo\u015bci nawet najlepsze regulacje prawne nie b\u0119d\u0105 skuteczne.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Konflikty interes\u00f3w w\u015br\u00f3d s\u0119dzi\u00f3w i prokurator\u00f3w W sporze o wypowied\u017a s\u0119dziego Tulei (por\u00f3wnanie dzia\u0142a\u0144 CBA w sprawie dr. G. do metod stalinowskich) pomija si\u0119 lub dyskredytuje wa\u017cny aspekt: konflikt interes\u00f3w, w jakim znajdowa\u0142 si\u0119 s\u0119dzia. Gdy Cezary Gmyz napisa\u0142, \u017ce matka Tulei by\u0142a funkcjonariuszk\u0105 SB (a ten orzeka\u0142 m.in. w sprawach lustracyjnych), spotka\u0142 si\u0119 z […]<\/p>\n","protected":false},"author":625,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[4],"tags":[6,19,32],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/courtwatch.pl\/api\/wp\/v2\/posts\/5689"}],"collection":[{"href":"https:\/\/courtwatch.pl\/api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/courtwatch.pl\/api\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/courtwatch.pl\/api\/wp\/v2\/users\/625"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/courtwatch.pl\/api\/wp\/v2\/comments?post=5689"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/courtwatch.pl\/api\/wp\/v2\/posts\/5689\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5928,"href":"https:\/\/courtwatch.pl\/api\/wp\/v2\/posts\/5689\/revisions\/5928"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/courtwatch.pl\/api\/wp\/v2\/media?parent=5689"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/courtwatch.pl\/api\/wp\/v2\/categories?post=5689"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/courtwatch.pl\/api\/wp\/v2\/tags?post=5689"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}