Konferencja już za nami

Konferencja rozpoczęła się od wystąpienia Bartosza Pilitowskiego, prezesa Fundacji Court Watch Polska, który przedstawił najciekawsze wnioski z raportu “Obywatelski Monitoring Sądu 2015/2016”. Następnie odznaczeni zostali najaktywniejsi wolontariusze Fundacji, a na koniec ogłoszony został Obywatelski Sędzia Roku. Została nim SSR Katarzyna Kościów-Kowalczyk z Jawora za organizację obchodów Dnia Wymiaru Sprawiedliwości w swoim mieście. Wyróżnienie otrzymał sędzia Arkadiusz Krupa, który swoimi rysunkami pokazuje ludzką twarz wymiaru sprawiedliwości.

Relacje z konferencji można było obejrzeć na antenach TVP1, TVP2, TVP Info oraz Polsat News.

[Nagrania VIDEO poniżej]

Ważną część konferencji stanowił panel dyskusyjny pt. “Jacy sędziowie? W poszukiwaniu optymalnego modelu i kryteriów wyboru sędziów”, w którym zabrali głos:

  • Pierwsza Prezes Sądu Najwyższego – prof. Małgorzata Gersdorf
  • Przewodniczący Krajowej Rady Sądownictwa – SSN Dariusz Zawistowski,
  • Dyrektor Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury – prof. Małgorzata Manowska,
  • Sędzia Naczelnego Sądu Administracyjnego – Sylwester Marciniak,
  • Minister w Kancelarii Prezydenta RP – Andrzej Dera.

Poprowadził go dr Stanisław Burdziej z Instytutu Socjologii UMK, członek zarządu Fundacji Court Watch Polska.

konferencja_header_fotoPodczas panelu najwięcej emocji wzbudziła dyskusja na temat powoływania sędziów na pierwsze stanowisko:

Największy problem jest z pierwszym powołaniem sędziowskim, gdyż od wielu lat się mówi, że zawód sędziego ma być ukoronowaniem zawodu dla innych prawników. To jest tylko ciągle w sferze stwierdzeń, że się powinno zdarzyć. Natomiast praktyka jest taka, że mniej niż 10% kandydatów, którzy się zgłaszają w tych ogłoszeniach na wolne stanowiska sędziowskie to są adwokaci  i radcowie prawni. Dlatego jest pytanie: dlaczego jest tak małe zainteresowanie tymi konkursami? Mamy wiele takich przypadków, gdzie żaden adwokat czy radca prawny nie zgłasza się do konkursu na to pierwsze wolne stanowisko sędziowskie i wtedy w praktyce wybór odbywa się spośród grona referendarzy sądowych i asystentów – powiedział Przewodniczący Krajowej Rady Sądownictwa, SSN Dariusz Zawistowski.

Paneliści odpowiadali również pytanie na temat wyboru sędziów przez społeczeństwo. Reakcje były różne. Pierwsza Prezes Sądu Najwyższego, prof. Małgorzata Gersdorf zaproponowała pewne rozwiązanie:

Jeżeli chodzi o nasz system – nie wyobrażam sobie, żeby nagle społeczeństwo miało głosować za tym czy dana osoba będzie sędzią czy też nie. Co to znaczy społeczeństwo? Ci którzy mieszkają wokół sędziego? Badamy czy sędzia jest nieskazitelnego charakteru i wtedy, ten kto mieszka koło niego może zgłosić na policji, że nie jest, że na przykład bije żonę. Myślę, że zwiększenie udziału społeczeństwa w wymierzaniu szeroko rozumianej sprawiedliwości mogłoby powrócić do systemu większego przekazania spraw drobnych niekoniecznie sądom powszechnym, tak jak to było z komisją ds. wykroczeń i tutaj obywatele mogliby częściowo wybierać.

Następnie zaproszeni goście dyskutowali na temat kanonu idealnego sędziego. Głosy były różne, nie zabrakło również odniesień do wyników badań naszej Fundacji:

Kanon dobrego sędziego – “Wysłuchaj, traktuj równo, wytłumacz, okaż szacunek” – to jest coś co powinno być takim właśnie kanonem, żebyśmy mogli mówić tylko o nielicznych wyjątkach, że ktoś od niego odchodzi. To badanie wykazało, że jeszcze dużo pracy potrzeba, żeby to co wydaje się być oczywiste, żeby było w stu procentach realizowane. Życzę całemu stanu sędziowskiemu, żeby następne badania pokazane przez Fundację wykazały znikomy procent niedociągnięć dotyczących kanonu zachowań sędziego na sali sądowej – uważa Andrzej Dera, Minister w Kancelarii Prezydenta RP.

Czy sędziowie są niezawiśli? Temat wzbudził sporo kontrowersji. Dyrektor Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury – prof. Małgorzata Manowska, wypowiadając się na ten temat poruszyła ważny temat oceny sędziów:

Nie ma żadnego modelu kariery, a niezawisłość to jest stan ducha. Czy sędziowie są niezależni? Nie, nie są. Bardzo zależymy od statystyki, która jest bardzo głupio ustawiana, że na przykład sędzia musi mieć czternaście spraw na wokandzie, bo jak nie to będzie niedobrze, będzie odstawał od średniej wydziału. Sędzia nie może podjąć decyzji, że on chce mieć dzisiaj pięć spraw, dlatego że w zamian za to przesłucha piętnastu, a nie trzech świadków i zakończy te pięć spraw.

Nie zabrakło również odwołań do innych systemów prawnych, z powodzeniem funkcjonujących w Europie. Portugalski przykład przywołał sędzia Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sylwester Marciniak.

Bierze się dwie rzeczy pod uwagę: ilość załatwionych spraw i mobilność orzecznictwa. I w zasadzie tylko tymi dwoma kryteriami kieruje się Portugalska Rada Sądownictwa przy awansach. Kiedy jest wolne miejsce w Lizbonie zgłaszają się kandydaci i bierze się pod uwagę ostatnie trzy czy pięć lat.

Obejrzyj wybrane fragmenty wypowiedzi panelistów:

 

 

Ogłoszenie wyników plebiscytu na Obywatelskiego Sędziego Roku 2016:

 

 

Najważniejsze wnioski z  ostatniego cyklu Obywatelskiego Monitoringu Sądów przedstawił tradycyjnie Bartosz Pilitowski – prezes zarządu Fundacji:

 

 

Relacja Wiadomości TVP z konferencji:

 

Wiadomości TVP

 

Konferencja była również świetną okazją do rozmów i wymiany poglądów na temat raportu. Sędziowie z całej Polski mogli się podzielić opiniami czy sugestiami.

Zachęcamy również do przeczytania raportu. Można go odnaleźć pod poniższym linkiem.

>> Pobierz Raport <<

 

FIO_MPiPS_logo1Konferencja była współfinansowana ze środków Programu Fundusz Inicjatyw Obywatelskich Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej w ramach projektu “Ambasadorzy Sprawiedliwości”.

 

Bookmark the permalink.

Comments are closed